تعرفه تبلیغات در خواندنی ها
تعرفه تبلیغات در خواندنی ها

امیر محمد پاکراه در مورد تاثیر کرونا بر بهداشت روان می گوید

امیر محمد پاکراه در ادامه می گوید به عنوان نتیجه گیری می توان گفت ترساندن مردم تاثیر موقت دارد. مردم با چیزی که زیاد سر و کله می زنند آرام آرام نسبت به آن مقاوم می شوند.

اولین چیزی که همه ی روانشناسان مد نظر قرار می دهند هرم مازلو است. این هرم به پنج دسته تقسیم می شود. بحث بیماری کرونا بخش هایی از پنج قسمت اصلی این هرم را در بر می گیرد: از قسمت چهارم که شامل احساس امنیت است آسیب های ناشی از کرونا شروع می شود و بعد قسمت روابط بین فردی، قسمت عزت نفس و غیره. بیماری کرونا و مسائل حاصل از آن قطعا روی عزت نفس و اعتماد به نفس تاثیر می گذارد زیرا ما از طریق مراوداتی که با هم داریم می توانیم روابط بهتری با هم پیدا کنیم و متوجه ایرادهای خود شویم و برای حل کردن آنها اقداماتی انجام دهیم. پس هرم مازلو قطعا تحت تاثیر این بیماری قرار می گیرد. تاثیر کرونا بر بهداشت روان موضوعی است که می خواهیم در این نوشتار به بحث درباره ی آن بپردازیم. در ادامه صحبت هایی از روانشناس امیر محمد پاکراه را می خوانیم.

در بحث کرونا اتفاقی که در جامعه در حال رخ دادن است که مردم در حال پیش رفتن به سمت شرایطی هستند که به آن شرایط عادی سازی شده گفته می شوند. شرایط می تواند یکی از خطرناک ترین شرایط به لحاظ اجتماعی در بین انسان ها باشد. همه ی ما یک آگاهی و اطلاع نسبی از ویروس کرونا داریم. اما چه چیز عادی سازی شدن را خطرناک می کند؟ یکی از عوامل آن طول مدت زمان است. مثلا در مورد بیماری کرونا بیش از یک سال است که همه ی مردم در جهان درگیر آن هستند. پس با وجود اینکه ما می دانیم خطر مرگ ما را تهدید می کند اما باز هم به سمت عادی سازی کردن این اتفاق می رویم. کسانی که این شرایط برایشان عادی نمی شود شامل کسانی که دچار وسواس فکری، وسواس عملی ، اضطراب و نگرانی ، اضطراب سلامتی health anxiety)) هستند، و افراد کمال گرا.

روانشناسی کرونا

عادی سازی در دوران کرونا

در مقابل کسانی که به سمت عادی سازی می روند شامل: افرادی که اهمال کار هستند، افرادی که برنامه ریزی های درست و یا قدرت تصمیم گیری قوی ندارند، و افرادی که دچار وابستگی هستند؛ همچنین افراد برونگرا نیز احتمال دارند به سمت عادی سازی حرکت کنند. در نتیجه این افراد بحث کرونا را کمتر جدی می گیرند. افراد درون گرا این قضیه را بیشتر جدی می گیرند زیرا این دسته بیشتر به این مسئله فکر می کنند و حتی ممکن است به قضیه ی مرگ نیز فکر کنند. در نتیجه افراد درون گرا محتاط تر هستند. البته یک درون گرای افسرده با یک درون گرای دچار خود شیفتگی تفاوت هایی دارند؛ و تاثیر کرونا بر بهداشت روان این افراد می تواند تاثیر متفاوتی باشد.

یکی دیگر از مواردی که می تواند مردم را به سمت عادی شدن شرایط پیش ببرد، این است که از هم تاثیر می پذیرند. تاثیرات اجتماعی می تواند در تغییر یک روند موثر باشد. به عنوان مثال رفتار هر شخصی که در جامعه ی کوچک خود همچون خانواده بر روی دیگران تاثیر گذار است، بسیار مهم است. اینکه آیا ماسک می زند یا دیگر مسائل را رعایت می کند می تواند بر رفتار دیگران موثر باشد.

امیر محمد پاکراه به عنوان یک روانشناس تاکید دارد که یکی دیگر از دلایل عادی شدن در این زمینه و کاهش سلامت روان در جامعه، این است که کرونا بر روی روابط بین فردی ما ( بر روی چهار خط هرم مازلو که در نوک هرم قرار دارد) تاثیر می گذارد. از آنجایی که بعد تفریح را تحت تاثیر قرار داده است شاید بسیاری از مردم تمایل داشته باشند تا به سمت عادی سازی بروند. در بحث تئوری انتخاب که گلسر مطرح می کند ما پنج نیاز اصلی داریم: بقا، قدرت، عشق و تعلق خاطر، آزادی، و تفریح و لذت. بحث کرونا قطعا این موارد را تحت تاثیر خود قرار می دهد. مثلا استقلال ما را تحت تاثیر قرار می دهد.

ما انسان ها به ذات تمایل به گرفتن دستور نداریم. درست است که کرونا امری پزشکی است که به سلامتی مربوط می شود اما ما ذاتا تمایل به گرفتن دستور از کسی نداریم. حتی اگر پای جان در میان باشد. پس توجه به تاثیر کرونا بر بهداشت روان امری ضروری است.

سلامت روان در دوران کرونا؛ تاثیر کرونا بر بهداشت روان

در بحث سلامت روان در دوران کرونا باید حتما به لحاظ رفتاری موقعیت هایی را ایجاد نمود. مثلا سال های متمادی در مورد بستن کمربند ایمنی خودرو تبلیغات زیادی انجام می شد اما مردم همچنان استقبال چندانی نمی کردند. یکی از مسائلی که بهداشت روان مردم را خدشه دار می کند دیدن فوتی های حادثه ها است. در نتیجه روی این موارد نباید زیاد تمرکز شود زیرا بعد از مدتی برای مردم عادی می شود. زمانی که شخصی عزیزی را از دست می دهد اتفاق بسیار دردناکی را تجربه می کند. اما زمانی که یک زلزله اتفاق می افتد و تعداد زیادی از عزیزان فوت می کنند دیگر به همان اندازه دردناک نیست. یعنی رنج دسته جمعی که ما دچار آن می شویم باعث می شود که موقعیت بسیار عادی تر شود تا رنجی که فقط یک فرد دچار آن می شود.

وقتی که فرد در تلویزیون افراد مبتلا و بستری در بیمارستان را می بیند با خود فکر می کند که آن افراد حتما جاهای خاصی رفته اند. به عنوان مثال وقتی که می شنود که او به مجلس عروسی رفته با خودش می گوید که خودش این کار را نمی کند. این ها مکانیزم های دفاعی هستند و افکار خودآیند می توانند این موضوع را تحت الشعاع قرار دهند. یعنی هر چیزی که می شنویم فکر می کنیم و راهی برای آن پیدا می کنیم. اما تکنیک های رفتاری که ما را تا حدودی از عادی سازی نجات می دهد و در روند ما تغییر ایجاد می کند به عنوان مثال می تواند مثل جریمه های رانندگی برای نبستن کمربند است. که خود این امر باعث شد بستن کمر بند برای مردم به شکل عادت دربیاید بدون اینکه دیگر جریمه بشوند. درباره ی تاثیر کرونا بر بهداشت روان و سلامت روان در این دوران نیز باید به تکنیک های رفتاری توجه بیشتری نمود.

در بحث بهداشت روان و زندگی کردن  در شرایط کرونایی باید گفت که از این به بعد بهتر است سبک زندگی خود را عوض کنیم. مثل اینکه می گوییم نباید به خانه ی هم برویم تا مبتلا به کرونا نشویم. یعنی سبک زندگی فعلی را رها کرد و در خانه ماند. این تا حدودی جواب می دهد تا چند ماه یا یک سال جواب می دهد. اما بعد از آن چون سبک زندگی قبلی سبکی است که سالها با آن پیش رفته ایم و مسافرت ها ی دسته جمعی و دور همی ها همچنان جذاب هستند در اینجا بحث پیشگیری با شکست مواجه می شود. خود حضور در دور همی ها و بحث های جمعی در این زمینه ممکن است با بحث های غلط و اطلاعات اشتباه از میزان شناخت ما به کرونا کم کند. عادی سازی خود را در اینجاها نشان می دهد. زیرا در جمع های ما یک سری خطرات شناختی ایجاد می شود و آدم ها نسبت به بحث کرونا سعی می کنند تا اهمیت آن را با کوچک انگاری یا بزرگ انگاری از بین ببرند. زیرا عموما اعتماد ما به اطرافیان و نزدیکان بیشتر از یک وزیر و وزارت بهداشت است.

یکی از موضوعات مهم در بهداشت روان در دوران کرونا این است که ما باید آرام آرام سبک زندگی خود را عوض کنیم. به دید و بازدید نرفتن و جایگزینی تماس تلفنی تا مدت کوتاهی جواب می دهد. پس باید تغییرات اصولی وارد زندگی مردم شود که امری زمان بر است. تغییر عادت در انسان ها 3 تا 5 سال طول می کشد. مثلا برای تغییر سبک زندگی باید آرام آرام در برنامه های تلویزیونی این گونه نشان داده شود که دید و بازدید ها دیگر به صورت گروهی برگزار نمی شود. و اگر قرار است چنین اتفاقاتی بیفتد در فضاهای باز انجام شود. آن هم نه به صورت گروهی بلکه مثلا چند ساعتی دو خانواده در کنار هم در فضای باز باشند. البته این تغییرات هم به فکر و هم به زمان بیشتری نیاز دارد. مثلا قبلا مردم حتما در خانه های خود بودند و سال را تحویل می کردند. اما الان در مکان هایی جمع می شوند که برنامه هایی را برای تحویل سال برای آنها مهیا کرده است. یا افرادی که به حرم امام رضا (ع) برای تحویل سال می روند. پس می توان از طریق مسائل معنوی نیز تغییراتی را در سبک زندگی مردم ایجاد نمود. حتی می توان از بنای کلیساها هم با رعایت یک سری شرایط استفاده نمود.

یکی دیگر از مسائل مطرح در بحث کرونا شکستن تابوی روانی کرونا است که ما شدیدا با آن درگیر هستیم. شکستن تابوی کرونا به این معنی است که ما در یک دور همی شرکت می کنیم. در اینجا افراد کمتر پروتکل ها را رعایت می کنند. و بعد هم کسی دچار بیماری نمی شود. همین باعث شکسته شدن تابوی کرونا می شود و ما تصور می کنیم اگر در اینجا کسی مبتلا نشد دیگر خطری من را تهدید نمی کند. و من جسورتر می شوم و در مکان های دیگر هم شرکت می کنم. برای بررسی بیشتر تاثیر کرونا بر بهداشت روان باید تمام این مسائل را مد نظر قرار داد. در این مسیر می توان از NGO های مختلف، مساجد، یا مراکز بهداشتی به عنوان یک پایگاه اطلاع رسانی استفاده کرد. به این ترتیب که با دعوت از افراد تاثیر گذار خانواده به این پایگاه ها، مهارت های لازم در این زمینه را به آنها آموزش داد. و این فرد پس از دریافت آموزش های لازم مسئول آموزش و مراقبت از دیگر افراد خانواده شود. بهتر است این فرد تاثیرگذار شخصی مسئولیت پذیر باشد. به عنوان مثال بتواند در یک مهمانی افراد حاضر را به درستی هدایت کند تا ماسک بزنند و اصول بهداشتی را رعایت کنند. و همچنین مهارت نه گفتن و نه شنیدن را داشته باشد تا در موقعیت های مهم به درستی رفتار نماید.

کار از خانه

نقش تغییرات و تاثیر کرونا بر بهداشت روان

امیر محمد پاکراه در مورد تاثیر کرونا بر بهداشت روان کارکنان می گوید

یاشا سازمند (مشاور کسب و کار و مدیر عامل شرکت آکام آتا) که اصرار بر دورکاری تیم خود در بحران جهانی کرونا دارد از امیر محمد پاکراه (متخصص روانشناسی) در مورد تاثیر کرونا بر بهداشت روان اعضای تیم خود و تغییر رفتار خرید در مشتریان می پرسد. ایجاد تغییرات در شکل عادی زندگی، همواره با استرس و تنش همراه است. فشار روانی و بروز علائمی همچون اضطراب نیز از عوارض تنش های ایجاد شده توسط بیماری کرونا در جامعه می‌ باشد. از آنجایی که بیماری حاصل از ویروس کرونا همچنان تا حد زیادی ناشناخته است، می تواند استرس مضاعف ‌تری را به مردم وارد نماید. در نتیجه در طولانی مدت این بیماری می ‌تواند مشکلاتی جدی را برای همه ی جوامع ایجاد نماید. بسیار شنیده اید که افراد با سابقه ی بیماری‌ های زمینه ‌ای و همچنین افسردگی و اضطراب در خطر بیشتری قرار دارند. خود این امر می تواند به نوبه ی خود اضطراب بیشتری نیز ایجاد کند. گاه وقتی فرد سابقه ی بیماری داشته باشد، بحران‌ ها و فشار روانی همراه آن باعث می‌شود بیماری او دوباره عود کند.

شرایط جدید زندگی در ایام شیوع این بیماری همچون دورکاری و کار در خانه، بیکاری موقت، تحصیل کودکان در خانه و عدم تماس فیزیکی با سایر اعضای خانواده، و کمرنگ شدن ارتباط با دوستان نیاز به زمان زیادی برای سازگاری و هماهنگ شدن دارد. توانایی سازگاری در افراد مختلف متفاوت است. سازگاری با تغییراتی که در سبک زندگی اتفاق افتاده است تنش هایی را به دنبال خواهد داشت.در کنار همه ی این موارد داشتن استرس هایی از قبیل چگونگی کنترل ترس از ابتلا به ویروس و نگرانی در مورد ابتلای افراد نزدیک در خانواده و عزیزانی که آسیب پذیرتر هستند، برای همه ی ما چالش هایی را به همراه داشته است. تاثیر کرونا بر بهداشت روان انکارناپذیر است. زیرا تحمل و سازگاری با شرایط جدید تحمیل شده به علت کرونا، به ویژه برای افرادی که دارای مشکلات سلامت روان هستند دشوار تر است. اینکه قرار است زمان زیادی را در منزل بگذرانیم و بسیاری از فعالیت‌ های خارج از منزل را نمی ‌توانیم انجام دهیم می تواند برای آنها فشار بسیاری به همراه داشته باشد. به خصوص این شرایط برای کسانی که به کار تمام وقت و خارج از منزل عادت داشته ‌اند، دشوارتر نیز می شود.

اما باید سعی کرد به این توفیق اجباری با دید دیگری نگاه نمود. یکی از این راه ها این است که سرگرمی ‌های جدیدی پیدا کنید. یا می توانید این زمان را به فرصتی طلایی برای انجام کارهای عقب افتاده و یا حتی آغاز نمودن کار‌های جدید تبدیل نمایید. برای کم کردن اضطراب سعی کنید در رابطه با بیماری کرونا به حدس و گمان‌ ها و اطلاعاتی که اعتبار آنها تایید نشده است گوش ندهید؛ بلکه در جستجوی منابع موثق باشید. باید توجه نمود که شایعات و حدس و گمان‌ ها، تنها اضطراب را افزایش می ‌دهند. هنگامی که در مورد بیماری کرونا اطلاعات معتبر و علمی داشته باشید، می ‌توانید بیشتر کنترل احساسات خود را در دست بگیرید. کرونا و مشکلات جسمی، ترس از عواقب ابتلا به این بیماری، عدم دیدار عزیزان، نگرانی و ترس از ابتلای خانواده و قرنطینه شدن از عواملی هستند که فرد را دچار افسردگی می کنند. معمولا مبتلایان به کرونا بیش از سایر افراد پس از بهبودی دچار اینگونه آسیب های روانی می شوند.

جمع بندی

امیر محمد پاکراه در ادامه می گوید به عنوان نتیجه گیری می توان گفت ترساندن مردم تاثیر موقت دارد. مردم با چیزی که زیاد سر و کله می زنند آرام آرام نسبت به آن مقاوم می شوند. تکنیک های شناختی آن چنان تاثیر نخواهد داشت. برای ذهن تکنیک های شناختی زود عادی و خسته کننده می شود. یکی دیگر از چیزهای دیگر که باعث عادی سازی می شود تفریحات مردم است. تفریحات خیلی قدرتمند هستند و زندگی مردم را بسیار تحت الشعاع قرار می دهند. مورد دیگر سبک زندگی است که سبک زندگی را آرام آرام باید تغییر داد. تغییر در روند سبک زندگی و تغییر در عادت مردم نیازمند سه تا پنج سال زمان است. که در این سال ها باید بیشتر از تکنیک های رفتاری استفاده شود. اما تکنیک های شناختی هم در کنار آنها استفاده شود. شکسته شدن تابوها باعث می شود افراد جسورتر شوند و دیگر ترس نداشته باشند. تاثیرات بین فردی بسیار مهم است و افراد از نزدیکان خود تاثیر بیشتری می پذیرند و سرعت این تاثیرات نیز بیشتر است. تاثیر رسانه و شبکه های اجتماعی در لحظه کمتر است اما درطولانی مدت بیشتر است و قدرت بیشتری نیز دارد.

نظرات خوانندگان نظر شما در مورد این مطلب؟
اولین فردی باشید که در مورد این مطلب نظر می دهید
ارسال نظر