اسنادی که در ادامه تماشا میکنید، آمار مدارس تهران و بخش مرکزی ایران در دوران سلطنت احمدشاه قاجار به تاریخ 1289 خورشیدی است. نکته جالب توجه شمار مدارس دخترانه تهران و اشاره به افزایش چشمگیر آنهاست.
سند 1
وزارت معارف
احصائیه [آمار] مدارس تهران و عده [تعداد] محصلین، احصائیه مدارس مرکزی و بعضی از ولایات آنچه تا به حال به اداره تعلیمات عمومی رسیده از قرار ذیل است:
تهران مدارس ابتدایی و متوسطه: «76»، «6.036» نفر، مدرسه دارالفنون و سیاسی و نظامی: «417» نفر.
آنچه راجع به مکتبخانهها است به طور تخمین متجاوز از یکصد مدرسه است و عده محصلین «2000» نفر
مدارس اناثیه [دخترانه] تهران متوسطه «57»، عده شاگردان «2172» نفر
سند 2
... محصلین اطراف تهران
1- ساوجبلاغ: 1000 نفر
2- شمیرانات در قصبه نیاوران و تجریش: 375 نفر
محصلین ولایات
1- دماوند: 216 نفر
2- ساوه و زرند، طلاب قدیم و شاگرد مکاتب: 480 نفر
3- مرند، طلاب قدیم و جدید: 226 نفر
4- تویسرکان، طلبه قدیم: 20 نفر
5- دامغان، طلبه قدیم و جدید: 55 نفر
صورتی که عجالتا در اداره تعلیمات حاضر شده این است:
از حمل [فروردین] ایت ئیل مجددا به تمام شهرهای بزرگ و کوچک اعلام کرده و ورقه احصائیه فرستاده که هرچه زودتر صورت تمام احصائیهها را بفرستند عنقریب میرسد. آنچه به نظر اداره میرسد ترقی در مدارس ذکور [پسرانه] صدی بیست بوده و مدارس اناثیه [دخترانه] میتوان گفت صدی هفتادوپنج ترقی نموده. مطابق صورت احصائیه که به عمل آمده که از پارسال در دست است ولی اناثیه مضاعف [دوبرابر] شده و در تبریز، مشهد و اصفهان [و] شیراز [و] رشت [و] همدان، کرمانشاه و غیره هم عده کثیری شاگرد در مدارس جدید مشغولاند.
منبع نگهدای اسناد بالا: مجموعه: ایران نو، شماره رکورد: 15158E47
منبع: خبرآنلاین
