افتادگی پا حالتی است که در آن به هیچ عنوان نمی توانید قسمت جلوی پای خود را به سمت بالا بیاورید. اگر دچار افتادگی پا باشید، امکان دارد قسمت جلوی پای تان در زمان حرکت به روی زمین کشیده شود. لازم به ذکر است بدانید افتادگی پا یک بیماری نیست و می تواند ناشی از مشکلات عصبی، آناتومی و عضلانی باشد. افتادگی پا گاهی می تواند موقت باشد، ولی امکان همیشگی بودن آن نیز وجود دارد. اگر درگیر این عارضه شده باشید، ممکن است بریس در ناحیه قوزک و کف پای تان صدمه دیده باشد. برای افتادگی مچ پا روش های درمانی فراوانی وجود دارد. در ادامه مطلب به روش های درمان افتادگی مچ پا اشاره خواهیم کرد.
منظور از افتادگی مچ پا چیست؟
پیش از اینکه به درمان افتادگی مچ پا بپردازیم، باید با واژه افتادگی مچ پا آشنا شوید. در این نوع عارضه مچ و انگشتان پا درد زیادی را متحمل می شوند و به حالت آویزان در می آیند. اگر درگیر این مشکل هستید، ممکن است زمان راه رفتن پاهای تان به سطح زمین کشیده شود و امکان دارد زمین بخورید. علاوه بر این ممکن است به اجبار زمان راه رفتن خودتان را به سمت بالا بیاورید و پای تان را روی سطح زمین بکشید. بی حسی پوست ساق پا هم می تواند به این عارضه مربوط باشد. بسته به دلیل عارضه، افتادگی مچ پا می تواند هر دو پا را به شدت درگیر کند.
همان طور که پیش از این ذکر شد افتادگی مچ پا بیماری نیست، ولی ممکن است نشانه مشکل عضلانی یا عصبی باشد. این عارضه می تواند موقتی یا دائمی باشد، با این حال نگران نباشید؛ چرا که امکان درمان این عارضه وجود دارد.

علائم افتادگی مچ پا
به طور معمول این عارضه با نشانه های زیر همراه است:
- خراشیدن زمین توسط انگشتان پا
- ضربه شدید به زمین توسط کف پا
- کشیده شدن پاها و انگشتان
- به طور معمول هنگامی که می خواهید کف پاهای خود را از روی زمین بلند کنید، از عضلات استفاده می کنید. در صورتی که عضلات شما ضعیف باشند. انجام این کار بسیار سخت می شود و پا روی سطح زمین کشیده خواهد شد.
- تاب برداشتن لگن. برای جلوگیری از کشیده شدن مچ پا به صورت کاملا ناخودآگاه لگن با نوسانات بسیاری همراه می شود.
- با وارد شدن فشار به قسمت جلویی پا، بالا رفتن از پله ها برای فرد بسیار سخت می شود.
- اگر هر کدام از نشانه های کرختی، خارش و درد اندک در قسمت کف پا را داشتید، برخی از فعالیت های روزانه برای ما سخت و طاقت فرسا می شود.
- گاهی اوقات فرد احساس لمس بودن در ناحیه مچ پا دارد.
علل بروز افتادگی مچ پا
به یاد داشته باشید افتادگی مچ پا ناشی از عدم توانایی عضلات درگیر در بالا آوردن بخش جلوی پا است. از عوامل بروز افتادگی پا می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- اختلالات مغزی و ستون فقراتی: اختلالاتی که می توانند بر مغز و ستون فقرات تأثیر بگذارند؛ مثل اسکلروز چندگانه یا سکته و اسکلروز جانبی آمیوتروفیک. این اختلالات می توانند در بروز افتادگی نقش مهمی داشته باشند.
- آسیب عصبی: شایع ترین دلیل افتادگی مچ پا، تحت فشار قرار گرفتن عصب در پا است که وظیفه اصلی آن کنترل عضلات بلند کننده پا است. علاوه بر این ممکن است این عصب در طول عمل تعویض شود و مفصل زانو یا لگن صدمات زیادی ببیند. پس از آن موجب افتادگی مچ پا می شود. آسیب به ریشه عصب در ستون فقرات می تواند سبب ایجاد این عارضه شود. کسانی که درگیر دیابت هستند بیشتر از سایرین مستعد اختلالات عصبی هستند. به همین دلیل این افراد می توانند درگیر این عارضه شوند.
- اختلالات عضلانی یا عصبی: دیستروفی عضلانی، یک بیماری ارثی است که ضعف شدید عضلانی را به دنبال دارد. این مشکل می تواند سبب افتادگی مچ پا شود. سایر بیماری ها نظیر شارکو ماری توث و بیماری فلج اطفال نیز می توانند این مشکلات را تشدید کنند.

عوامل خطرساز افتادگی مچ پا
عصب پرونئال، عصبی است که می تواند عضلات بلند کننده جلوی پا را کنترل کند. این عصب کنار زانو و دقیقا نزدیک به سطح پوست قرار می گیرد. فعالیت هایی که این عصب را درگیر می کنند، می توانند نقش مهمی در بروز افتادگی مچ پا داشته باشند. رعایت موارد زیر بسیار اهمیت دارد:
- پوشیدن آتل پا: آتل های گچی که قوزک پا را می بندند و تا زیر زانو نیز ادامه دارند، می توانند فشار زیادی به عصب پرونئال وارد کند.
- گذاشتن پاها روی یکدیگر: کسانی که عادت دارند پاهای خود را روی دیگر قرار دهند، باید بدانند این کار موجب فشار در بخش بالایی پرونئال می شود.
- زانو زدن طولانی و مداوم: کارهایی نظیر کاشی کاری کف و چیدن توت فرنگی که به حالت نشسته و زانو زده انجام می شود، می تواند موجب افتادگی مچ پا شود.
تشخیص افتادگی مچ پا از چه راه هایی امکان پذیر است؟
هنگامی که علامت افتادگی مچ پا را داشتید به پزشک مراجعه می کنید. پزشک درباره نشانه های این عارضه از شما سؤالاتی می پرسد. بعد از آن نوبت به معاینات فیزیکی می رسد. افتادگی مچ پا به طور معمول در معاینات فیزیکی به راحتی تشخیص داده می شود. پس از آن عملکرد عضلات پای شما را دقیق آزمایش می کنند. پزشک متخصص ممکن است انگشتان پا، ساق پا و روی پا را از جهت بی حس بودن چندین بار معاینه کند. او در این شرایط از شما می خواهد اندکی راه بروید تا عضلات پای شما را بررسی کند. به صورت کلی تشخیص عارضه افتادگی مچ پا از راه های زیر انجام می شود:
تست اعصاب
الکترومیوگرافی و مطالعات هدایت عصبی، می توانند فعالیت الکتریکی در اعصاب و عضلات را به طور دقیق اندازه گیری کنند. این تست ها گاهی برای فرد آزاردهنده است، ولی برای تعیین محل آسیب در امتداد عصب آسیب دیده به شدت مفید هستند.
تست های تصویربرداری
گاهی اوقات افتادگی مچ پا به علت تنگی کانال نخاعی یا به علت فشار آوردن تومور یا کیست روی عصب زانو یا ستون فقرات اتفاق می افتد. انواع مدالیته های تصویربرداری می توانند این نوع مشکلات را شناسایی کنند:
- اولتراسوند: از این تکنولوژی که جزو امواج صوتی به شمار می رود، برای تصویربرداری ارگان های درونی بدن استفاده می کنند. علاوه بر این می توان کیست ها یا تومورهایی که روی عصب فشار وارد می کنند را با این روش بررسی کرد.
- رادیوگرافی ساده: در این مدالیته از مقدار اندکی اشعه برای تصویربرداری از ضایعات استخوانی و بافت نرم استفاده می شود.

درمان افتادگی مچ پا با چند روش ساده
خوب است بدانید درمان افتادگی مچ پا به علت آن وابسته است. به همین خاطر به محض اینکه دلیل افتادگی مچ پا را تشخیص دادید، می توانید روند درمان را آغاز کنید. با این کار شانس بهبودی تان افزایش بالا می رود. از روش های درمان افتادگی مچ پا می توان به موارد زیر اشاره کرد:
بریس
اولین نوع درمان افتادگی مچ پا استفاده از بریس است. در این نوع روش درمانی متخصص ارتوپد به شما بریس را پیشنهاد می کند که مچ پای شما در زاویه 90 درجه نسبت به ساق قرار دارد. پس از آن پای شما در زمان پیچیدن می تواند حالت صاف داشته باشد. در حال حاضر یک بریس بی نظیر و محبوب به نام آن orsi-Assist وجود دارد. این نوع بریس به مچ پا و کشیدن انگشتان پا کمک می کند و مانع زمین خوردن فرد می شود. خوب است بدانید این مدل بریس عملکرد بسیار بهتری نسبت به بریس استاندارد دارد.

کفش مخصوص
افرادی که درگیر افتادگی مچ پا هستند، باید کفش مناسب بپوشند. انتخاب کفش مناسب فشار را کاهش می دهد و مانع درد مچ پا می شود. به طور معمول این نوع کفش ها ساختاری دارند که می توانند از مچ پا حمایت کنند. برای انتخاب کفش باید به این نکته توجه کنید که کفش مناسب مچ پا باشد و بتواند وزن و فشار را به صورت یکنواخت توزیع کند. به یاد داشته باشید در هنگام خرید کفش به جنس مواد آن دقت کنید. جنس مواد باید انعطاف پذیر و نرم باشد تا مچ پا درگیر تنگی و فشار نشود.
تحریک عصبی
در این شیوه درمانی از انرژی الکتریکی برای تحریک عصب ضعیف استفاده می شود. با این روش فرد می تواند عملکرد بهتری در راه رفتن از خود نشان دهد.
جراحی
متخصص ارتوپد برای جوش دادن استخوان های قوزک و کف پا جراحی را به فرد پیشنهاد می دهد.
آرتروز مچ پا
این نوع دستگاه می تواند درون کفش قرار بگیرد و موجب می شود که پا حالت نرمال داشته باشد.
فیزیوتراپی
این شیوه درمانی شامل تمرین هایی است که می تواند به کاهش سفتی مفاصل، افزایش دامنه حرکتی زانو و مچ پا و تقویت عضلات کمک کند.

ورزش
برخی از تمرینات ورزشی می توانند به تقویت مچ پا کمک کنند. به همین دلیل پیشنهاد می شود که به کمک یک مربی ورزشی و فیزیوتراپیست یک برنامه تمرینی دریافت کنید. برای درمان افتادگی مچ پا، ورزش های زیادی وجود دارند. این ورزش ها شامل ورزش تقویت عضلات مچ پا با وزن های سبک، تقویت عضلات پا و ساق پا و تمرینات افزایش تعادل می شوند. علاوه بر این فعالیت هایی نظیر پیاده روی، دویدن، استراحت و چرخش پا نیز می توانند در کنار تمرینات ورزشی برای فرد بسیار مؤثر باشند. بهتر است تمرینات ورزشی که انجام می دهید، با رعایت اصول ایمنی باشد تا درگیر مشکل نشوید.