فرادید؛ در هفتههای پایانی سال 2025، پژوهشگران برای انجام یک فصل میدانی جدید به این منطقه بازگشتند و این فصل به تدریج مقیاس، پیچیدگی و اهمیت منطقهای این سکونتگاه باستانی را آشکار کرد.
به گزارش فرادید، به گفته خوآن گارسیا تارگا، مدیر مشترک پروژه X’baatún، این مکان بسیار بزرگتر از آن چیزیست که پیشتر تصور میشد. درون یک هسته 9 کیلومتری محصور در دیوار پیرامونی، باستانشناسان حدود 60 سازه را شناسایی کردهاند و شواهد نشان میدهد این سکونتگاه فراتر از این محدوده هم گسترش داشته است.
بقایای ساخت و ساز در چهار جهت از ساختار مرکزی (ساختار 1) یافتشده و مکان نزدیک کوکولا هم ممکن است بخشی از این چشمانداز شهری گستردهتر باشد که دستکم 50 ساختمان اضافی را در خود جای داده است.
در این پروژه، بررسیهای سطحی سنتی با نقشهبرداری توپوگرافی با وضوح بالا، فوتوگرامتری با پهپاد و حفاریهای هدفمند ترکیب شده است. این روشها تصویری روشنتر از چیدمان و ویژگیهای معماری سایت ارائه کردهاند که مربوط به پنج قرن سکونت بین سالهای 700 تا 1200 میلادی، شامل دورههای کلاسیک پایانی و پساکلاسیک اولیه میشود.
یکی از برجستهترین کشفیات ساختار 13 است؛ یک مجموعه مسکونی به ابعاد تقریبی 35 متر در هر ضلع که پیرامون یک میدان مرکزی و یک هرم کوچک به نام ساختار 15 سازماندهی شده است.
این مجموعه که 9 متر مربع مساحت و 4 متر ارتفاع دارد، نسخهای محلی از سبک معماری پوک (Puuc) را نمایش میدهد، سبکی که با ستونها و اتاقهای طاقدارِ ساختهشده با «سنگهای چکمهای» متمایز شناخته میشود. معماری پوک که به شکل سنتی با مراکز اصلی تپهای مانند اوکسمال و کابا مرتبط بوده، اکنون مشخص شده که بر مکانهای دورتر هم اثر گذاشته، از جمله اکسباتون در قلب دشت یوکاتان.
تحلیل سفالها توسط وارلا توررسیا نشان میدهد X’baatún با Ek’ Balam ارتباط تاریخی داشته، چرا که قطعات سفال وارداتی در جریان کاوشهای سطحی و گودالهای آزمایشی کشف شدهاند.
مترجم: زهرا ذوالقدر
